fbpx Ga naar hoofdinhoud

Uberization: zes sharingplatforms voor wegtransport onder de loep

Ongeveer elke maand ziet een nieuw online platform voor vrachtuitwisseling het levenslicht. Elk platform hoopt de Uber van de transportsector te worden, inclusief Uber zelf. Wat voegt elk platform toe aan de bestaande initiatieven? En kunnen transportbedrijven aan deze uberization ontkomen? [INHOUD | INDEX TTMnl2017_3_30]

Half mei was het zover: de introductie van Uber Freight. Het nog maar acht jaar oude bedrijf uit Silicon Valley dat wereldwijd de taxiwereld heeft overrompeld, heeft nu een app dat vraag en aanbod in vrachtvervoer bij elkaar brengt. De dienst van Uber die vooralsnog alleen in Noord-Amerika actief is en alleen in full truck loads bemiddelt, lokt kleine transportondernemingen en eigen rijders met aantrekkelijk klinkende diensten. Ze kunnen via hun smartphone eenvoudig vrachten zoeken en de prijs opvragen, berekend door slimme prijsalgoritmes. Met een paar klikken kunnen ze een vracht boeken, waarna ze direct een bevestiging ontvangen. Betaling door Uber volgt binnen zeven dagen zonder bijkomende kosten, ook als de verlader zelf veel later aan Uber betaalt. Zelfs als vrachtautochauffeurs twee uur of langer moeten wachten voordat ze kunnen laden, betaalt Uber Freight daarvoor: 75 dollar per uur.

De vraag is of Uber Freight net zo’n dominante positie kan verwerven als in de taxiwereld. In wegtransport zijn vrachtbeurzen op internet al jarenlang gemeengoed, denk aan Teleroute, Trans.eu en TimoCom. Daarnaast zijn de afgelopen jaren veel meer nieuwe platformen ontstaan, die stuk voor stuk een stap verder gaan dan alleen het online veilen van vrachten. Deze platformen maken gebruik van de geografische positie van vrachtauto’s, houden rekening met hun planning, hebben ruimere mogelijkheden voor tracking & tracing of bieden simpelweg meer garanties. Anders dan Uber Freight dicteren de meeste platformen niet de prijzen, maar laten ze die door de vragende en aanbiedende partij in overleg vaststellen. De vraag is welke initiatieven de komende jaren zullen overleven en welke niet.

Argwaan
Een andere vraag is of transportbedrijven zitten te wachten op dit soort vrachtuitwisselingsplatformen. Tijdens een rondetafelbijeenkomst van Quicargo – een van de nieuwe platformen – werd eerder dit jaar duidelijk dat veel vervoerders de online ontwikkelingen vol argwaan volgen. Zij spreken de vrees uit dat ze de goede relatie met hun vaste verlader verliezen zodra die via een online platform enkele keren een goed presterende collegavervoerder aan zijn deur heeft gehad. Zeker als die collega een veel lagere prijs kan afgeven omdat die vracht zo mooi in zijn route past. Waarom zou die verlader dan in de toekomst nog een beroep blijven doen op zijn aloude huisvervoerder?

Andere vervoerders hekelen opzichtig het online spel om de lege ruimte in hun vrachtauto’s op te vullen. Zij hebben er allang voor gezorgd dat hun verladers die lege kilometers betalen. Wie voor zijn rendement afhankelijk is van het opvullen van lege vrachtruimte, is volgens hen niet goed bezig.

Sommigen zijn optimistischer gestemd over de online vrachtuitwisselingsplatformen. Zij zijn blij met elke mogelijkheid die hen wordt geboden om een extra vracht mee te nemen en extra omzet te maken. Met elke euro extra stijgt het rendement van een rit, zeker als vervoerders vrachten in de schoot krijgen geworpen waarvoor ze niet of nauwelijks hoeven om te rijden. Een enkeling wijst bovendien op het klimaatakkoord van Parijs en de druk op de transportsector om duurzamer te opereren door de beladingsgraad te vergroten. Als de sector daarin slaagt, is dat goed voor iedereen.

Bovendien zijn enkele vervoerders juist blij als hun vaste verlader naast de vele mooie ritten niet langer ook alle ‘lelijke’ ritten bij hen neerlegt, maar direct op het internet gooit. Dat voorkomt dat ze zelf op zoek moeten naar een specialist met het juiste materieel of de juiste lijndienst. Een enkele groepagespecialist maakt zelf al gebruik van online vrachtuitwisselingsplatformen. Daarmee voorkomen ze dat ze voor drie pallets richting Groningen een extra vrachtauto moeten inzetten of die pallets tot de volgende dag moeten laten staan.

De vraag is of de transportsector een keuze heeft en aan de ‘uberization’ kan ontkomen. Of zoals Avishai Trabelsi, oprichter van Quicargo, zegt: “Dit gaat gebeuren. Kijk naar de activiteiten van Uber, kijk naar de stappen die Amazon zet op dit gebied. Dit is een van de ‘tools to survive’, waarmee vervoerders extra verdiensten voor hun ritten kunnen creëren. Wie in deze sector wil overleven, zal efficiënter moeten worden.”

#sharing
#duurzaam
#survive

TEKST: MARCEL TE LINDERT | FOTO’S: TTM.NL, DIVERSEN

Vooruit plannen met Quicargo

Wat Quicargo onderscheidt van andere platformen, is de vraag aan vervoerders om hun transportplanning door te geven. Dat stelt de algoritmes van Quicarco in staat om te berekenen welke vrachtauto’s in de buurt zijn, op het moment dat een vracht gereed staat om te laden. Dat hoeft niet nu meteen te zijn, maar kan ook aan het eind van de dag of morgenochtend zijn. Verladers en dus ook vervoerders kunnen met Quicargo dus ‘vooruit’ plannen. Dat lijkt echter alleen zinvol als vervoerders een interface maken tussen hun planningssysteem en het platform.

Als een verlader een vracht aanbiedt op Quicargo, ontvangen de best matchende vervoerders een melding met daarin onder meer de omvang van de zending, het aantal kilometers dat ze moeten omrijden en de extra tijd die de zending vergt. Deze vervoerders kunnen vervolgens een bod plaatsen, waarna de verlader een uur de tijd heeft om het bod te accepteren. Pas als het bod is geaccepteerd, worden verdere details over de zending zoals het exacte laad- en losadres prijsgegeven.

Quicargo steekt veel tijd en energie in het creëren van een vertrouwensband. Na afronding van een opdracht kan de verlader een oordeel geven over de vervoerder. Dat helpt andere verladers de volgende keer om de meest betrouwbare partner te selecteren. Misschien nog belangrijker is de gesloten gebruikersgroep, wat onder meer betekent dat een nieuwe verlader alleen wordt toegelaten na controle van de kredietwaardigheid. “Wij staan garant voor de betaling”, zegt Paul Guds, operationeel managers van Quicargo.

Het platform van Quicargo is nog niet uitontwikkeld. Op de planning staat een calculatiemodule die vervoerders adviseert over de prijs die ze voor een vracht kunnen afgeven. Die prijs wordt mede gebaseerd op de extra kilometers en de extra tijd die de vracht vergt. Ook wil Quicargo factoring mogelijk maken, zodat vervoerders tegen een vergoeding binnen zeven dagen betaald kunnen krijgen. Quicargo is in het najaar van 2016 gelanceerd in Nederland. “België en Duitsland volgen snel”, aldus CEO Avishai Trabelsi.

Extra zekerheid met Cargo-Bee

Cargo-Bee is een Duitse start-up die niet alleen een online vrachtmarktplaats wil optuigen, maar ook de volledige administratieve en financiële afhandeling van de daaruit voortkomende opdrachten wil automatiseren. Dat begint ermee dat planners van zowel verladers als vervoerders niet hoeven te zoeken op de marktplaats van Cargo-Bee. Zij worden via pushmails geïnformeerd over vrachten en lege vrachtruimte, die voldoen aan hun specificaties. Zodra een vervoerder een vracht accepteert, ontvangt de chauffeur via zijn Cargo-Bee app alle informatie over de opdracht. Via diezelfde app wordt de voortgang van de rit realtime gevolgd en worden zowel verladers als ontvangers geïnformeerd over de verwachte aankomsttijd.

Opvallend is dat Cargo-Bee met zijn app een alternatief voor de papieren vrachtbrief biedt. Daarvoor heeft de start-up uit Hamburg een technologie volgens het ‘double token’ principe ontwikkeld. Het idee is dat de vervoerder bij zowel laden als lossen een digitale QR-code scant: een code die de verlader op zijn smartphone of tablet heeft staan (token nr. 1) en een code die in bezit is van de ontvanger (token nr. 2). Bij het scannen wordt niet alleen informatie over de zending vastgelegd, maar ook over het tijdstip en de gps-coördinaten op het moment van scannen en over het unieke apparaat waarmee de vervoerder scant. De data worden vervolgens gecontroleerd met de data die zijn opgeslagen in het cloud-systeem van Cargo-Bee. “Als iemand anders met onze app die QR-codes scant, geeft het systeem een foutmelding. Dat is hoe we kunnen garanderen dat de hele opdracht correct wordt afgehandeld. Het is onmogelijk om dit systeem om de tuin te leiden”, stelt de Nederlands-sprekende CEO Georg Völker.

Cargo-Bee gaat nog een stap verder, door in samenwerking met een financieel dienstverlener ook een financieringsoplossing te bieden. Als een vracht met gebruik van de double token technologie correct is afgehandeld, is dat voor de financieel dienstverlener voldoende zekerheid om de factuur over te nemen en 80 tot 90 procent van het factuurbedrag direct over te maken aan de vervoerder. De rest van het bedrag volgt – na aftrek van een vergoeding – zodra de verlader de factuur heeft betaald. Cargo-Bee gaat dit jaar eerst in Duitsland live. “Maar als het aan ons ligt, volgt Nederland snel”, aldus Völker.

Koeriers zoeken met CX Euro

CX Euro is een van oorsprong Brits vrachtuitwisselingsplatform, dat in januari van dit jaar officieel van start is gegaan op het Europese vasteland. Het platform is vooral gericht op koeriers, die met de onlangs vernieuwde mobiele app van CX Euro hun actuele positie, geplande ritten en beschikbare ruimte kunnen delen. Op basis van die gegevens kunnen zij vrachten vinden die passen in hun route en daarover informatie ontvangen, terwijl ze onderweg zijn. Expediteurs zien met dezelfde app in één oogopslag welke koeriers in de buurt en beschikbaar zijn. Verladers behoren nadrukkelijk niet tot de doelgroep van het platform. “Wij willen niet de bestaande relatie tussen verladers en transportbedrijven verstoren”, zegt Lyall Cresswell, oprichter van Transport Exchange Group, het bedrijf achter CX Euro.

Met de app van CX Euro kunnen expediteurs en koeriersbedrijven hun vrachten op de voet volgen en automatisch notificaties ontvangen. Zodra een vracht is afgeleverd, ontvangt de opdrachtgever een proof of delivery. “Daarnaast kunnen beide partijen hun feedback geven. Was de koerier op tijd? Heeft hij een goede service geleverd? Stond de vracht op tijd klaar? Heeft de opdrachtgever snel betaald? Kijk naar webshops of marktplaatsen op internet. Mensen vinden het fijn om de feedback van anderen te lezen voordat ze een order plaatsen”, stelt Cresswell.

En wat als een koerier of expeditiebedrijf slechte beoordelingen ontvangt? “Dan verwijderen we die van ons platform”, aldus de oprichter, die eraan toevoegt dat het platform meer dan 4.500 aangesloten bedrijven telt, waarvan 97 procent dagelijks inlogt. Meer dan 98 procent van hun feedback is positief. “In Nederland hadden we binnen twee maanden na de start meer dan 110 actieve leden.”

Live voertuigposities op Popupfleet.com

Popupfleet.com vindt zijn oorsprong in Flexcourier.nl, het platform waarop koeriers de ‘live’ posities van hun voertuigen kunnen laten zien. De kleur die aan de voertuigpositie is gekoppeld, geeft aan of de koerier stand-by is (lichtblauw) of nog kan bijladen (paars). Door ook de bestemming te tonen, kunnen bedrijven eenvoudig een koerier zoeken die in de buurt is en dus snel ter plekke kan zijn. “Datzelfde concept willen we met Popupfleet.com verbreden naar de hele transportsector”, vertelt Stef Bouwhuis, de man achter beide platformen.

Bouwhuis wil op Popupfleet.com besloten communities van gelijkgestemde vervoerders creëren. Denk aan vervoerders die in dezelfde sector opereren of over vergelijkbaar materieel beschikken. Op een digitale kaart zien zij de actuele posities van alle vrachtauto’s uit hun eigen community, aangevuld met het aantal beschikbare laadmeters. Op die manier kunnen de leden van de community elkaar de bal toespelen. Het ene transportbedrijf kan misschien zonder te hoeven omrijden een extra vracht oppikken, het andere hoeft daarvoor geen halflege vrachtauto de weg op te sturen. “Natuurlijk kunnen ze ook een vracht op één van de grote online vrachtbeurzen zetten, maar dan is de kans groot dat een onbekende partij daarmee aan de haal gaat. Niet de beste partij, maar de goedkoopste partij. Bovendien is deelname aan die vrachtbeurzen een ‘run to the bottom’. Die online veilingen leiden ertoe dat de prijzen steeds verder dalen. Ze versterken de ondergang van de sector”, zegt Bouwhuis.

Verladers blijven bewust buiten beeld op Popupfleet.com. “Die hebben andere belangen. Die willen gezamenlijk stromen verdikken en als één pakket wegleggen bij vervoerders, wat leidt tot meer lading en meer stops per rit. Maar als je als vervoerder per kilometer betaald krijgt, dan kost elke toegevoegde stop alleen maar extra geld. Ook wij willen verdikken, maar dan op een manier die leidt tot lagere kosten per individuele verlader en – door ritten te stapelen – tot gezonde opbrengst voor vervoerders.”

Popupfleet.com is nog niet volledig uitgerold. “Wij zijn met het grootvervoer nog maar een half jaar geleden gestart. Wij hebben een driejarenplan opgesteld met als doel om opdrachtgevende en uitvoerende vervoerders beter te laten samenwerken. De focus ligt in eerste instantie op kleinere vervoerders met nul tot tien voertuigen, die weinig automatisering hebben. Het enige dat zij hoeven te doen, is hun gps-coördinaten via hun bestaande track- en trace-apparatuur aan ons platform door te geven. Daarvoor hebben we een API-koppeling ontwikkeld, waarmee zij hun beschikbaarheid ‘live’ etaleren.”

Op lucht jagen met Airhunters

Airhunters heeft met de andere vrachtuitwisselingsplatformen gemeen dat de focus ligt op het reduceren van lege kilometers. Of zoals het bedrijf op zijn website zegt: “Wij maken gebruik van vrachtauto’s die toch al onderweg zijn”.

Strikt genomen is Airhunters echter een vrij traditionele expediteur. Het zijn geen slimme algoritmes die vraag en aanbod matchen, maar mensen van vlees en bloed met veel kennis en ervaring. “Wat ons anders maakt dan de meeste traditionele expediteurs, is dat wij geen eigen vrachtauto’s hebben. Expediteurs met eigen vrachtauto’s hebben andere belangen, die doen aan suboptimalisatie. De matches die wij maken, zijn per definitie efficiënter en dus goedkoper”, aldus oprichter en eigenaar Erik Roelevink, op de foto naast ‘hunter’ Judith.

Verladers starten vaak met Airhunters als ze een vracht voor specifiek transportmaterieel of een exotische bestemming hebben, een vracht die de huisvervoerder liever niet accepteert. “Die exoten halen we eruit. Vaak blijkt na verloop van tijd dat wij steeds meer vrachten krijgen toegespeeld. Soms ook zijn wij gewoon sneller. Een Italië-specialist wiens auto vandaag al is vertrokken, heeft pas morgen weer ruimte. Wij kunnen misschien een rit vinden waarmee de vracht vandaag nog kan meeliften.”

Airhunters beschikt inmiddels over een eigen netwerk van vervoerders die op bepaalde routes steevast ruimte over hebben. Denk aan een vrachtauto met staal die bijna aan het maximum gewicht zit, maar nog volop ruimte over heeft. “Een zending met pvc-buizen past daar prima bovenop. Maar voor een groot deel van de 150 tot 200 opdrachten die wij elke dag afhandelen, maken wij gebruik van vrachtbeurzen als Timocom en Trans.eu. Hoe groter het aanbod waaruit we kunnen putten, hoe beter de matches”, vertelt Roelevink, die met zijn team vooral focust op internationaal transport. “Hoe groter de afstanden, hoe groter de winst voor onze klanten.”

Het argument van andere platformen dat de kwaliteit van de vervoerders op de grote vrachtbeurzen niet altijd geweldig is, wuift Roelevink weg. “We hebben sinds de start drieënhalf jaar geleden zaken gedaan met meer dan duizend verschillende transporteurs, maar nog nooit problemen gehad. Die maken ze ook niet, want dan worden ze direct eraf gegooid.”

Transporteren voor particulieren met Sjipit

Via Sjipit kan iedereen spullen verzenden naar bestemmingen in heel Nederland. Natuurlijk kunnen ook bedrijven van het platform gebruik maken, maar de focus is hoofdzakelijk gericht op particulieren die bijvoorbeeld via Marktplaats iets hebben gekocht en nu nog een transportoplossing zoeken. Via Sjipit kunnen zij een chauffeur met een bestelauto vinden die dezelfde kant op moet.

De bestelauto hoeft niet per se van een koerier of andere vervoerder te zijn, stelt oprichter Arnoud van Werkhoven. “Iedere ondernemer met een bestelauto en een inschrijving bij de Kamer van Koophandel kan zich aanmelden. Dus ook een timmerman, huisschilder of servicemonteur met een bestelauto.”

Sjipit is niet het enige platform dat zich richt op transportopdrachten van particulieren. Andere platformen zoals PickThisUp en Just Cargo zetten echter ook particuliere chauffeurs in, iets wat Sjipit dus niet doet. “Bij ondernemers is de trefkans groter. In hun bestelauto past ook een tafel of een wasmachine. Bovendien vinden wij het wel zo eerlijk dat ondernemers niet via hetzelfde platform met particulieren hoeven te concurreren. Dan gaat de lol er snel af”, verklaart Van Werkhoven.

Iedereen die zich aanmeldt als vervoerder op Sjipit, wordt gecontroleerd. Als de chauffeur in een bestelauto van zijn baas rijdt, moet die toestemming geven voor het transport van spullen van particulieren. Niet iedere ondernemer zit daarop te wachten, maar de meesten vinden het geen probleem. “Kijk naar al die bestelauto’s die ’s ochtends om zeven uur de weg opgaan. Die moeten ’s middags toch weer terug. Dan is het best prettig als ze een paar tientjes kunnen verdienen en de brandstofkosten al betaald hebben gekregen.”

Vervoerders kunnen op Sjipit aangeven welke route zij rijden. Als een transportopdracht wordt geplaatst, gaat een e-mail uit naar alle vervoerders die dezelfde route rijden. Die kan via de app inloggen op Sjipit en een bod plaatsen. Vervolgens is het aan de verzender om dat bod wel of niet te accepteren. “Als een bod wordt geaccepteerd, ontvangt de vervoerder een melding met contactgegevens. Dan stappen wij ertussenuit”, aldus Van Werkhoven, die aangeeft binnenkort een betaalmodule aan Sjipit te willen koppelen.

Zorg dat u niets mist. Neem nu een jaarabonnement op TTM.nl met 25% korting. Abonneer