De EU-lidstaten willen de regels rond tolheffing voor vrachtwagens verduidelijken en eenvoudiger toepasbaar maken. De Raad van de Europese Unie heeft daarvoor een onderhandelingsmandaat vastgesteld voor gerichte aanpassingen van de Eurovignet richtlijn. De wijzigingen moeten zorgen voor meer juridische duidelijkheid en een consistente toepassing van CO₂-gerelateerde tolheffing.
Aanleiding voor de aanpassingen zijn onder meer nieuwe CO₂-emissiestandaarden voor zware bedrijfsvoertuigen die op 1 juli 2026 van kracht worden. Die normen hebben direct invloed op de manier waarop tolprijzen binnen de EU kunnen worden berekend. Met de wijzigingen willen de lidstaten voorkomen dat onduidelijkheid ontstaat bij transportbedrijven en nationale autoriteiten.
Volgens Alexis Vafeades, minister van Transport van Cyprus en momenteel voorzitter van de Raad op dit dossier, is snelle verduidelijking nodig. “Met het oog op de komende invoering van CO₂-gerelateerde tolheffing is duidelijkheid voor zowel vervoerders als overheden essentieel”, aldus Vafeades.
De voorgestelde wijzigingen leggen onder meer duidelijker vast wat precies wordt verstaan onder begrippen als zero-emissievoertuigen, lage-emissie-vrachtwagens en referentie-CO₂-emissies. Ook wordt bepaald vanaf welk moment tolvariatie op basis van CO₂-uitstoot geldt voor specifieke voertuiggroepen. Daarnaast komen er uniforme tijdlijnen voor de invoering van nieuwe CO₂-categorieën en bijbehorende tolverschillen.
Een ander punt betreft aanpassingen aan bestaande trucks, bijvoorbeeld via software-updates of technische upgrades (zogeheten retrofitting). Hoewel dergelijke aanpassingen de uitstoot kunnen verlagen, leiden ze volgens de huidige regels niet tot een nieuwe CO₂-klasse voor de tolheffing. De Raad vraagt de Europese Commissie om binnen twee jaar te onderzoeken of hiervoor in de toekomst beleidsopties mogelijk zijn.
Een voorstel om vrachtwagens met duurzamere trailers korting op tol te geven, haalde het niet. Volgens de lidstaten zou dit leiden tot extra administratieve lasten en complexere tariefstructuren. Bovendien zou het risico bestaan dat oudere, meer vervuilende trucks alsnog van korting profiteren.
De Raad gaat nu met het Europees Parlement onderhandelen over de definitieve aanpassing van de Eurovignetregels. Daarmee moet de Europese tolheffing voor vrachtwagens transparanter en consistenter worden toegepast.
