Zes op de tien Nederlandse logistieke bedrijven willen aan de slag met kunstmatige intelligentie. Maar slechts 7 procent heeft daadwerkelijk een uitgewerkt en geïmplementeerd AI-beleid. Dat blijkt uit het rapport AI-adoptie in de Nederlandse Logistiek van Brthrs Agency en GreenPT, gebaseerd op data uit de periode 2023–2025.
De kloof tussen ambitie en uitvoering is fors. In de sector ‘Vervoer en opslag’ ligt de AI-adoptie rond de 11 procent, aanzienlijk lager dan in bijvoorbeeld ICT en financiële dienstverlening. Vooral het mkb blijft achter. Van de bedrijven met meer dan 500 medewerkers gebruikt 59,2 procent AI-toepassingen, tegen slechts 17,8 procent bij organisaties met 10 tot 19 medewerkers.
Voorlopers laten zien wat mogelijk is. PostNL, Bol.com en DHL rapporteren 30 tot 50 procent snellere douaneafhandeling en een voorspellingsnauwkeurigheid tot 98 procent in planning. Toch blijft het bij veel bedrijven steken in pilots zonder opschaling.
Volgens Oscar Kolthoff, CEO van Brthrs Agency, onderschatten organisaties het belang van een solide datafundament. Data zitten verspreid over systemen, worden niet uniform vastgelegd en kennen vaak geen duidelijke eigenaar. Zonder gestructureerde data blijft AI een speeltje in plaats van een strategisch instrument.
Daarnaast spelen privacy en datasoevereiniteit een remmende rol. Logistieke bedrijven verwerken grote hoeveelheden gevoelige klant- en bedrijfsdata en aarzelen om die onder te brengen bij buitenlandse cloudproviders. Nieuwe Europese regelgeving, zoals de AI Act en NIS2, versterkt die terughoudendheid, vooral bij kleinere spelers.
Ook het tekort aan AI-expertise weegt zwaar. Bijna twee derde van de bedrijven noemt gebrek aan kennis als belangrijkste barrière. Data scientists en ML-specialisten zijn schaars, waardoor veel mkb’ers afhaken nog vóór de eerste businesscase is doorgerekend.
